۴ ویژگی مهم نماهای سینمایی



دیوید بوردوِل می‌گه اگه می‌خواید دانشمند سینما بشید، اول باید ابزار و ویژگی‌های اجرایی سینما رو بشناسین! بعد از شناخت ویژگی‌ها کارتون رو آغاز کنین! شناخت نما مهمترین کاریه که در ابتدا باید انجام بشه! حرف بوردوِل به این اشاره داره که آموزش سینما باید دو تا چیز رو نشونه بگیره!

۱- شناخت ابزار فیزیکی اجرایی سینما! مثل دوربین!

۲- شناخت چیزی که می‌خوایم با اون ابزارها اجرا کنیم!

ما در سایت فیلم بساز در مباحث آموزش‌ سینما به زبان ساده به‌آرومی ابزارها رو خواهیم شناخت! اما اول باید ویژگی‌های اجرایی سینما رو بشناسیم!

به‌صورت واضح و خلاصه بگیم که اولین قدم شناخت و آموزش سینما، شناخت نماهای سینمایی هستش! نماهای سینمایی که ما با اون‌ها کار می‌کنیم!

تو این آموزش سینما به زبان ساده می‌خوایم ۴ ویژگی مهم نماهای سینمایی رو بشناسیم!

ویژگی‌هایی که نماهای سینمایی را به نماهای مؤثر و به‌یادماندنی تبدیل می‌کنند!

۱- اندازه‌ی نماها

اول باید بگیم که هر نمایی اندازه‌ای داره که به‌واسطه‌ی اندازه‌اش با بقیه‌ی نماها ارتباط برقرار می‌کنه! البته ارتباط نماها فقط ازلحاظ سایز نماها نیست! ولی مهم‌ترین ویژگی نماها اندازه‌ی اون‌هاست!

حتماً می‌دونین که نماها رو اول به لحاظ اندازه دسته‌بندی می‌کنیم! یعنی در مرحله‌ی اول تصمیم می‌گیریم که یک نما رو با چه اندازه‌ای نشان بدیم!

ما باید بر اساس شرایطی اندازه نماها رو انتخاب کنیم! مثلاً مردی رو در نظر بگیرین که درد زیادی داره و از مسئله‌ی مشخصی رنج می‌کشه! حالا ما می‌خوایم که این درد و رنج مرد رو به تماشاگرمون منتقل کنیم! به نظر شما باید چه اندازه نمایی رو انتخاب کنیم؟ یا بهتره چه اندازه نمایی انتخاب کنیم؟!

واضحه که ما بهتره چیزی رو ببینیم تا به‌خوبی درکش کنیم! و هر چه اون را بزرگ‌تر ببینیم، بهتر درکش می‌کنیم!

یعنی اگه چهره‌ی رنجور مرد همه‌ی قاب سینما رو پر کنه ما با تمام وجود رنج مرد رو درک می‌کنیم! پس در اینجا بهتره از نمای درشت یا نزدیک (Close Up) استفاده کنیم! البته در آموزش‌های آینده اندازه نماها رو موبه‌مو به شما یاد می‌دیم! پس نگران نباشید!

البته اندازه نماها فقط با مفهوم نما مرتبط نیستن! بلکه باید اندازه نمای فعلی با اندازه‌ی نماهای دیگه‌ی توی سکانس هم هماهنگ باشه! که این مورد هم در آموزش‌های آینده سایت فیلم بساز پیگیری خواهد شد!

۲- مدت‌زمان نما

یه ویژگی مهم دیگه‌ی نماها، مدت‌زمان نماییه که روی پرده است! حتماً می‌دونین که هر چه مدت‌زمان بیشتری پدیده‌ای رو ببینیم بیشتر می‌شناسیمش!

  برای کارگردان شدن فقط باید این 3 کار رو انجام بدین!

با زمان بیشتر به شناخت و درک بیشتری از اون پدیده می‌رسیم! فرض کنین همون مرد رنجور رو توی نمایی می‌بینیم! به نظر شما بهتره برای درک بیشتر اون مرد، تصویرش رو بیشتر ببینیم یا کمتر؟!

معلومه که با دیدن بیشتر تصویر مرد به درک بیشتری از مرد می‌رسیم! البته این رو هم در نظر داشته باشین که بیشتر دیدن یک تصویر به یکنواخت شدن حس هم منجر می‌شه! پس همچنان که در انتخاب اندازه‌ی نما باید وسواس خاصی داشته باشین! در انتخاب مدت‌زمان نما هم باید دقت کنین که زمان نما به بی‌اثر شدن حس نما ختم نشه!

البته همچنان که اندازه نماها با نماهای دیگه مرتبطه! اندازه‌های نماهای یک سکانس هم باید هماهنگ و یکدست باشن!

در مورد زمان نماها هم این قضیه صدق می‌کنه! چون اندازه نماهای مختلف پشت سر هم ریتم ایجاد می‌کنن و مدت‌زمان نماها هم تمپو رو مشخص می‌کنه!

۳- اتصالات نماها

یه فیلم از سکانس‌های متفاوت ساخته می‌شه! هر سکانس هم از نماهای متفاوت ساخته می‌شه! پس این نکته هم مهمه که کِی یه نما رو برش بدیم! و اون رو به نمای بعد وصل کنیم! حتی منطق فیلم هم بیشتر تحت تأثیر برش و وصل کردن نماهای مختلف به همدیگه هستش!

حالا نمایی رو تصور کنین که مردی از سمت چپ قاب خارج می‌شه! حالا مرد باید از کدوم سمت وارد قاب بشه؟! اگه از سمت چپ وارد قاب شه، منطق فیلم به هم می‌ریزه!

اگه یه کمی به زندگی خودمون هم دقیق شیم می‌بینیم که منطق فیلم از زندگی میاد! پس مردی که از سمت چپ قاب خارج می‌شه باید توی نمای بعد از سمت راست وارد قاب شه! به این دلیل که فیلم منطقی به نظر برسه و همچنین تداوم هم توی فیلم حفظ بشه!

در مورد تداوم در فیلم هم در آینده آموزش‌هایی خواهیم داد!

۴- مشخصات درون نما

تا حالا هر چیزی گفتیم به ارتباط یک نما با نماهای دیگه‌ی فیلم مربوط بود! اما مورد چهارم به این اشاره می‌کنه که مهم‌تر از ارتباط نماها با هم، مشخصات داخل هر نما است!

  برنامه‌ی روزانه یه کارگردان نابغه!

این مورد به‌اندازه‌ی موارد دیگه مهمه! یا شاید یه کمی بیشتر! از طریق مشخصات درون نمایی یک نما است که ما اون نما رو می‌شناسیم! و با اون نما ارتباط برقرار می‌کنیم!

این مشخصات بیشتر به فواصل سوژه‌ها از حاشیه‌های قاب مرتبطه و به درک دیداری ما از اون نماها! به‌عنوان‌مثال اگه فاصله‌ی بالای نما تا سر سوژه کم باشه چه معنی و مفهومی داره! اگه فاصله‌ی بیشتری داشته باشه چی؟!

البته ذکر این چهار مورد مشخصات نماها فقط اشاره‌ای برای آشنایی شماست! وگرنه برای آموزش هرکدام از این موارد چند جلسه فرصت لازمه!

البته بازهم این نکته رو اشاره می‌کنیم که کم‌کم همه‌ی این مفاهیم رو به شما آموزش می‌دیم! پس دوباره می‌گیم لطفاً نگران نباشین!

توی این مطلب آموزش سینما به زبان ساده چهار ویژگی نماها رو شناختیم که جزو مهم‌ترین ویژگی‌های نماها هستن! هرچند هنوز هم توی دانشگاه‌های سینمایی در حال کندوکاو درباره‌ی شناخت و اثرگذاری نماها هستن! هرروز ویژگی‌های عجیبی از نماها استخراج می‌کنن! که در عین ناشناخته و پنهان ماندن، خیلی مهم و مؤثر و درعین‌حال جذاب هستن! پس این رو بدونین آموزش سینما هرگز به پایان نمی‌رسه! بلکه ارتقا پیدا می‌کنه!

 

4 نظر نوشته شده برای “۴ ویژگی مهم نماهای سینمایی

  1. Amirmahdi bahadori گفته:

    ای کاش سکانس هایی از فیلم های هالیوود رو به نمایش بزارید و در مورد فرم و میزانسن و دکوپاژ در مورد فیلم توضیح بدین .
    با تشکر از سایت بسیار عالی شما

    • تیم فیلم بساز
      تیم فیلم بساز گفته:

      با سلام و سپاس از پیشنهاد خوبتون؛
      به زودی توی تیرماه و مردادماه برنامه‌های ویژه‌ای برای مباحث طراحی نماهای سینمایی و دکوپاژ داریم که خیلی مفصله و هر چیزی که انتظار دارین رو می‌تونین توی اون آموزش‌ها، پیدا کنین
      شاد و موفق باشین

  2. سعید گفته:

    سلام به فیلم بساز
    تو مقاله به این نکته اشاره شده که ـ باید اندازه نمای فعلی با اندازه نماهای دیگه‌ی توی سکانس هماهنگ باشه ـ شما مردی رو که مثلا تو بیابون داره راه میره در نظر بگیرین اگه از چهرش نمای نزدیک بر داریم تا عرق و خستگی چهرش رو نشون بدیم، از پاهاش از قسمت زانو به پایین نمایی نزدیک برداریم تا رنج و سختی راه رفتن تو بیابون رو نشون بدیم، بعد از این چند نمای نزدیک اگه بریم روی نمای اکستریم لانگ شات از بالا تا وسعت بیابون و ضعف اون مرد نسبت به محیط اطرافش رو نشون بدیم هماهنگی سکانس رو بهم زدیم و یا اینکه وارد سکانس جدیدی شدیم؟
    راستش من مفهوم هماهنگی نماها (از لحاظ اندازه) توی یه سکانس رو متوجه نشدم ولی از لحاظ زمان کاملا فهمیدم موضوع چیه.
    ممنونم از فیلم بساز به خاطر این سایت جذاب و دوست داشتنی که از لحاظ گرافیکی عالیه و از لحاظ مطالب موثره و دیگه اینکه پیگیر مطالب جدید سایت هستم و خواهشم این هست که امکانی فراهم بشه تو سایت که ما هم مثل دانشگاه‌های سینمایی نماها رو مورد کندوکاو قرار بدیم.

    • تیم فیلم بساز
      تیم فیلم بساز گفته:

      سلام به شما همراه عزیزمون توی فیلم بساز،
      ببینین فیلم و ساختارش مثل زندگی واقعی خودمونه؛ شما اول دوستتون رو از دور می‌بینین (لانگ شات) و دستی براش تکون می‌دین، بعدش دوستتون کم کم نزدیک می‌شه (مدیوم) و تا اینکه می‌رسه پیشتون (کلوزآپ)
      این روند در ۳ نما و در چند ثانیه شما رو وارد حس خوب یک دیدار کرد
      توی فیلم هم همینه! شما یک پلان لانگ شات که نشون بدین و بعدش مدیوم شات و بعدش کلوزآپ دارین آروم آروم به یه نزدیکی و برخورد اشاره می‌کنین، حالا این نزدیکی از نوع خوشایند هست یا نه برمی‌گرده به شیوه‌ی فیلمبرداری شما و ترکیب بندی نماهاتون!
      پس اندازه نماها باید با هم هماهنگی داشته باشن، معمولاً توی سینمای کلاسیک و حتی سینمای جریان اصلی (فیلم‌های پرفروش روی پرده) نماها از باز (لانگ) کم کم به کلوزآپ می‌رسن و بعداً از کلوزآپ برعکس برمی‌گردن به لانگ شات!
      در ضمن سکانس زمانی تغییر می‌کنه که موضوع عوض شده باشه (در آینده) آموزشش رو توی سایت قرار می‎دیم!
      از همراهی‌تون سپاسگزاریم

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *