آموزش سینما آموزش کارگردانی سینما

چطور برای ساخت فیلممون دقیق ترین لنز رو انتخاب کنیم؟!

تا حالا دیدین بعضی از دانشجوها و هنرجوهای سینما که اطلاعات ناقص کتاب ها رو حفظ می کنن؟!
مثلا در مورد شناخت لنزها یا انتخاب لنز برای یه فیلم فقط یه سری عدد حفظ کردن.
اون ها اصلا اون لنزها رو از نزدیک ندیدن! یا اگه دیدن هرگز نمی دونن فرق این لنزها چیه. چون اون ها فقط دستگاه حفظ کردن اطلاعات هستن!

ما با این دسته از دانشجویان و هنرجویان سینما کاری نداریم! ما با آموزش لنز کار داریم.
توی این آموزش سایت فیلم بساز، می خوایم به صورت مختصر لنزها رو کالبد شکافی کنیم! ببینیم لنزهای مختلف به چه دردی می خورن و اصلا چرا ساخته شدن؟
حالا قدم به قدم لنزها رو آموزش می بینیم.

ما توی عکاسی و سینما کلا یه چیز داریم که بدون اون عکاسی و سینما معنی ندارن. نور!
اگه نور نباشه عکاسی و سینما بی معنی می شن! پس نور مثل خون توی رگ های سینما و عکاسیه و مثل هوا می مونه برای نفس کشیدن! بدون نور عکاسی و سینما می میرن.
حالا این نورها چطور باید استفاده بشن؟ هر نوری و با هر مقداری رو که نمی شه استفاده کرد! نورها رو باید کنترل کرد. مهم ترین ابزار کنترل نور، لنزها هستن.

البته قبل از هر چیزی شما باید نورسنجی رو بلد باشین. پس لازمه که دکمه زیر رو کلیک کنین!

حالا لنز چیه؟!

اولین سوال اینه که اصلا بفهمیم لنز چی هست؟ لنز یه لوله هستش که نورهای بیرون رو می فرسته داخل دوربین! نورهای بیرون از دوربین خیلی از هم جدا هستن و نامرتب می تابن. لنز میاد و این نورها رو سر و سامون می ده. لنز می گه: خُب، همه نورها، مرتب کنار هم وایسین و به صف بشین، می خوایم شما رو بفرستیم تو دوربین!

پس لنز موظفه که نورهایی که بیرون از دوربین می تابن رو متمرکز کنه! لنز باید برای ضبط تصویر از این نورها استفاده کنه.
در ضمن این رو بدونین یکی از مهم ترین چیزهایی که کیفیت تصویر رو تعیین می کنه لنزه.

آموزش سینما
آموزش کارگردانی
آموزش فیلمسازی
آموزش فیلم سازی

کالبد شکافی لنزها

لنزها مثل لوله هایی هستن توی خودشون چیزهای خیلی خیلی مهمی دارن! مهم ترین اون چیزها دیافراگم و عدسی ها هستن!

عدسی ها

تا حالا با ذره بین کار کردین؟ یادتونه وقتی بچه بودین یه پارچه سیاه رو با ذره بین می سوزوندین؟
ذره بین رو با فاصله از پارچه نگه می داشتین و بعد از مدتی دود از اون پارچه بلند می شد! در واقع شما داشتین نورهای خورشید رو متمرکز می کردین! نورهای خورشید هم وقتی با هم متحد و متمرکز باشن، می سوزونن! پس عدسی ها موظف هستن که نورها رو برای ما متمرکز کنن.

البته این رو بدونین توی بیشتر لنزها، بیشتر از یه دونه عدسی داریم.
چون باید اون عدسی ها عقب و جلو برن و تصویری که می خوایم رو برامون بسازن.
البته دیدین که یکی از لنزها بیرونه و می تونین بهش دست بزنین. (البته این کار رو نکنین!)

دیافراگم

دیافراگم تیغه های فلزی هستن که نمی ذارن نورها سرشون رو بندازن پایین و برن توی لنز! نورها باید جواب پس بدن! نورها باید اندازه شون رو بگن! حالا دیافراگم دستور می ده نورها با چه اندازه و هیکلی وارد دوربین بشن! پس دیافراگم اندازه و مقدار نور ورودی به دوربین رو تعیین می کنه.

پس لنزها شامل:
یک) عدسی های پشت سر هم هستن که نورها رو متمرکز می کنن
دو) دیافراگمی که اندازه و مقدار نور ورودی به بدنه دوربین رو تعیین می کنه.

آموزش سینما
آموزش کارگردانی
آموزش فیلمسازی
آموزش فیلم سازی
filmbesaz

این جا قبل از هر چیزی باید دو تا نکته رو یاد بگیریم:

سنسور چیه؟  

عکاس ها قدیم ها فیلم هایی رو می خریدن که حلقه ای بود و اون ها رو توی دوربین می انداختن.
عکاس ها با اون فیلم ها عکاسی می کردن. بعدش هم اون فیلم های حلقه ای رو می دادن و چندتا عکس تحویل می گرفتن.
اما الان دیگه این جوری نیست. الان اون فیلم ها الکترونیکی شدن و نیازی نیست که هربار که عکاسی می کنیم یه فیلم نو بخریم. اون فیلم های الکترونیکی شده همون سنسورها هستن! پس سنسورها فیلم ‎های الکترونیکی هستن که توی دوربین ها قرار دارن. حواستون باشه که فیلم ها یه بار مصرف بودن، اما سنسورها چندهزار بار مصرف هستن!

یه ریز نکته

این سنسورها مستطیل شکل هستن. تا حالا شنیدین می گن دوربین فول فریم؟ اندازه این سنسورها توی دوربین های فول فریم ۲۴ در ۳۶ هستش. بقیه سنسورها کراپ هستن، یعنی کوچیک تر از ۲۴ در ۳۶ هستن. این نکته رو بعدا لازم داریم. پس خوب یاد بگیرینش. (سنسور ۲۴ در ۳۶ فول فریم هست و بقیه کراپ)

اگه عرض مستطیل ۲۴ باشه و طولش ۳۶ باشه، یعنی قطرش تقریبا ۵۰ هستش. پس فاصله کانونی ۵۰ برای دوربین فول فریم می شه نرمال.

فهمیدین چی شد؟

سنسورها مگه مستطیل نیستن؟ سنسور فول فریم مگه ۲۴ در ۳۶ نیست؟ توی ریاضی داریم اگه عرض یه مستطیل ۲۴ باشه و طولش ۳۶ قطر مستطیل حدودا ۵۰ می شه! پس قطر سنسور هر عددی بود، لنز نرمال اون سنسور به اندازه عدد قطر هستش. سنسور فول فریم با ابعاد ۲۴ در ۳۶ قطرش ۵۰ هستش، پس لنز نرمالش می شه ۵۰ خیلی ساده ست!

فاصله کانونی چیه؟

فاصله عدسی بیرون از لنز تا سنسور می شه فاصله کانونی! یادتونه که یه عدسی از لنز بیرون بود که نباید بهش دست می زدین؟ فاصله اون تا جایی که سنسور توی دوربین قرار داره می شه فاصله کانونی. البته به یه شرط! به این شرط که تصویر واضح باشه.

اما راحت ترین راه تشخیص فاصله کانونی، عددیه که روی خود لنز نوشته شده! فاصله کانونی رو بر اساس میلی متر می شناسن. یعنی مثلا می گن لنز من ۸۵ هستش. یعنی فاصله کانونی لنز من ۸۵ میلی متر هستش. یعنی فاصله عدسی بیرونی لنز تا محل سنسور ۸۵ میلی متره.

حالا بریم سراغ آموزشمون! خُب معلومه که همه چیزها توی جهان دسته بندی دارن تا بتونیم اون ها رو راحت توی مغزمون طبقه بندی کنیم. مثلا میوه های تابستانی و زمستانی. میوه های هسته دار و بدون هسته. میوه های ترش و میوه های شیرین و …

خُب لنزها هم مثل بقیه چیزها دسته بندی دارن. لنزها به ۳ جور دسته بندی می شن:

  1. بر اساس فیکس یا زوم بودن (خیلی ساده ش این می‌شه که آیا لنز ما یه عدد فاصله کانونی داره یا دوتا؟)
  2. بر اساس فاصله کانونی (عدد فاصله کانونی لنز ما زیاده یا کم؟)
  3. بر اساس قدرت و سرعت (لنزها چقدر سریع می تونن نورها رو متمرکز کنن؟)

۱- بر اساس فیکس یا زوم بودن

فیکس یعنی ثابت! یعنی لنزهایی که بلند و کوتاه نمی شن. دیدین بعضی از عکاس ها لنزهایی دارن که بلند می شن و کوتاه می شن؟ اون ها لنزهای زوم هستن. اما بعضی از لنزها بلند و کوتاه نمی شن. یعنی فیکس و ثابت هستن. این به چه دردی می خوره؟ خُب معلومه! من اگه بخوام ۳ تا لنز ۵۰ و ۸۵ و ۱۳۵ رو با خودم ببرم، باید یه وانت هم کرایه کنم (محض شوخی!) اما یه لنز زوم همه این لنزها رو می تونه توی یه لنز به من بده.

در ضمن روی لنزهای فیکس فقط یه عدد فاصله کانونی نوشته شده مثلا ۵۰

اما روی لنزهای زوم دو تا عدد هستن که یکی کوچیک و یکی بزرگه. یعنی این لنز فاصله کانونی های از عدد کم رو تا عدد بزرگ توی خودش داره. نگران نباشین!

البته لنزهای زوم حتما تعداد عدسی های بیشتری رو توی خودشون دارن. هرچقدر هم تعداد عدسی ها بیشتر باشه، نور بیشتر افت پیدا می کنه. چون اون نور بیچاره داره از صدتا عدسی رد می شه که به دوربین برسه!

آموزش ترکیب بندی در سینما (جلسه دوم): تعادل و تناسب + ویدیو و تمرین عملی

عکس سمت راست یه لنز زومه که فاصله کانونی ۲۴ تا ۷۰ داره.

عکس سمت چپ هم یه لنز فیکسه ۵۰ میلی متری هستش.

۲- بر اساس فاصله کانونی

بر اساس فاصله کانونی ما سه دسته لنز داریم:

یک) لنز نرمال Normal که تقریبا مثل چشم خود ما می بینه (البته هیچ لنزی دقیقا مثل چشم آدم ها نمی تونه ببینه!)

دو) لنز واید اَنگِل Wide-angle که واید هم صداش می کنن و وسیع تر از چشم ما می بینه

سه) لنز تله فُتو Telephoto که تله هم صداش می کنن و جمع وجورتر از چشم خودمون می بینه

همین پایین چندتا عکس از انواع لنزها رو می بینیم

لنز واید اَنگِل

لنز نرمال

لنز تله فُتو

یادتونه که گفتیم، اگه دوربین ما فول فریم باشه، یعنی سنسورش ۲۴ در ۳۶ هستش. یعنی قطرش ۵۰ هستش. پس لنز نرمال برای اون سنسور با قطر ۵۰ می شه ۵۰ میلی متر.

فاصله کانونی هر لنزی کمتر از ۵۰ باشه، می شه لنز واید اَنگِل
فاصله کانونی هر لنزی بیشتر از ۵۰ باشه می شه لنز تله فُتو

یه نکته

هرچقدر فاصله کانونی بیشتر باشه، لنز هم بلندتره. هرچقدر فاصله کانونی کمتر باشه، لنز هم کوتاه تره.

یه نکته طلایی!

توی دوربین هایی که فول فریم نیستن (یعنی دوربین های کراپ) شما فقط یه نکته رو یادتون باشه. لنز ۳۵ برای دوربین های کراپ، می شه لنز نرمال. به حرف هیچ کسی هم توجه نکنین!

افرادی که حفظ کننده اعداد هستن می گن که فاصله کانونی ۲۸.۵ تا ۳۴.۶ برای دوربین های کراپ می‎شه لنز نرمال! بله! ما هم می دونیم! ولی این چیزیه که روی کاغذه. اگه کمی کار کنین و تجربه کنین، می فهمین که لنزها رو اول باید آموزش ببینین و بعد تجربه کنین. ما با تست کردن و مقایسه لنزهای مختلف، قطعا به شما می گیم فاصله کانونی دوربین های کراپ ۳۵ هستش!

پس توی لنزهای دوربین های کراپ، فاصله کانونی لنز نرمال می شه ۳۵. هر فاصله کانونی کمتر از ۳۵ توی دوربین کراپ می شه واید اَنگِل و هر فاصله کانونی بیشتری می شه تله فُتو

یه نکته طلایی تر!

به لنزهایی که دیگه خیلی خیلی واید اَنگل هستن می گن اولترا واید، به لنزهایی هم که خیلی خیلی تله فُتو هستن، می گن سوپر تله

یه نوع لنز هم داریم که از اولترا واید هم گذشته و بهش می گن فیش آی، یعنی چشم ماهی! این لنزها انقدر وسیع می بینن که مثل تصویریه که چشم های ماهی می سازه. چون چشم های ماهی دو طرف سرشه، تصویر خیلی خیلی واید می شه!

۳- بر اساس قدرت و سرعت

اینجا دو تا دسته بندی مهم داریم که خیلی سریع می گیم و می ریم:

یک) بر اساس اندازه دهنه ی لنز (این شماره روی دهنه ی لنز نوشته می شه و در واقع قطر لنزه. دهنه هم به جلوی لنز می گن!)

دو) بر اساس بازترین دیافراگم (یادتونه که اون محافظ فلزی توی لنز اسمش دیافراگم بود؟! دیافراگم کارش این بود که مقدار نور رو اندازه می گرفت! یعنی بر اساس اندازه و مقدار نورها اجازه می داد نورها برن توی دوربین یا نه)

حالا برای مرور بیشتر و یه کم شناخت بیشتر در مورد لنزها، دکمه زیر رو کلیک کنین و ویدیوی آموزشی در مورد لنز رو ببینین

و سرانجام انتخاب لنز!

انتخاب درست لنزها برای کسی که لنزها رو می شناسه مثل آب خوردنه! اما کسی که همه چیز رو فقط حفظ کرده، خُب به جایی هم نمی رسه!

حالا که ما لنزها رو بررسی کردیم، باید بتونیم برای کارمون یه لنز درست رو انتخاب کنیم. اما چطور؟

برای انتخاب لنزها باید ۳ چیز رو یاد بگیریم:

اول) زاویه دید

زاویه دید یعنی اینکه لنزمون گسترده ببینه یا جمع و جور یا مثل چشم خودمون!

اگه می خوایم گسترده ببینه واید و اگه می خوایم جمع وجور ببینه، تله فُتو رو انتخاب می کنیم. اگه می خوایم مثل چشم خودمون ببینه هم لنز نرمال رو انتخاب می کنیم.

دوم) بزرگنمایی

بزرگنمایی یعنی لنز، تصویر رو چقدر بزرگ یا کوچیک کنه!

وایدها تصویر رو کوچیک می کنن و تله ها تصویر رو بزرگ می کنن. نرمال که مثل چشم خودمون می بینه یعنی بزرگ و کوچیک نمی کنه.

سوم) پرسپکتیو درست

پرسکتیو درست برامون مهمه یا نه؟! خیلی ساده باید این رو بررسی کنیم.
برای عکس گرفتن از چیزهایی که می خوایم مثل خود واقعیش باشه، پرسپکتیو درست خیلی خیلی مهمه! اما خیلی وقتها برای عکسهایی که می خوایم توش کارهای عجیب و غریب بکنیم، پرسپکتیو نباید درست باشه.

خیلی ساده ست!

آموزش ترکیب بندی در سینما (جلسه سوم): کنتراست و ریتم + ویدیو و تمرین عملی

پرسپکتیو شبیه واقعیت = لنز نرمال
خط های از هم دور و کج و کوله = لنز واید
خط های به هم نزدیک و تو هم رفته = لنز تله

حالا برای انتخاب لنز، یه فرمول ۳ مرحله ای یاد می گیرین که همه چی رو حل می کنه:

مرحله اول: چه پرسپکتیوی می خواین؟ (درست یا نه؟!)

مرحله دوم: چه زاویه دیدی می خواین؟ (وسیع یا جمع و جور!)

مرحله سوم: بزرگنمایی می خواین یا نه؟

حالا یک به یک این سوالات رو پاسخ می دین و لنزتون بر اساس اطلاعاتی که از لنزها دارین انتخاب می کنین.

حالا یه سوال؟

ما باید هر بار کلی لنز رو با خودمون ببریم سر فیلم برداری؟
اصلا پولش رو داریم؟
اصلا وقت تست کردن این همه لنز رو داریم؟
خُب باید روشی وجود داشته باشه که بتونیم حتی بدون ابزار هم لنز درستی رو برای فیلممون انتخاب کنیم

تا این جا یه کمی در مورد لنزها یاد گرفتیم که چطوری لنزها رو انتخاب کنیم؟
اما توی آموزش های ترکیب بندی بهتون یاد می دیم چطور بدون ابزار لنزها رو انتخاب کنین.
البته توی بسته آموزشی متر کردن نماها هم یه روش رو آموزش دادیم که بدون هیچ ابزاری بتونین دقیق ترین لنز ممکن رو برای فیلمتون انتخاب کنین.

مطمئن باشین برای کارگردان شدن، باید لنز و بدنه دوربین ها رو به درستی و به دقت بشناسین! وگرنه باید ریش و قیچی رو بدین دست فیلم بردار!
توی کل جهان، کارگردان های معتبر عدد دقیق لنز رو به فیلم بردار می گن! پس یاد بگیرین که عدد دقیق لنز رو تشخیص بدین! وگرنه باید با همه چیز کنار بیاین. کنایه های فیلم بردار و خستگی و ناامیدی عوامل فیلمتون!

دوست دارین پایه قدرتمندی توی سینما داشته باشین؟
قطعا باید با دوربین و تکنیک های عکاسی آشنا باشین، وگرنه به جای خوبی نمی رسین! شک نکنین!

اگه می خواین مثل حرفه ای ها با دوربین و لنز کار کنین، روی دکمه زیر کلیک کنین.

2 دیدگاه برای “چطور برای ساخت فیلممون دقیق ترین لنز رو انتخاب کنیم؟!

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *